พ.ร.บ. ข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540
7 หมวดกฎหมาย
สิ่งที่สื่อความหมายให้รู้เรื่องราวข้อเท็จจริง ไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบใด เช่น เอกสาร รูปภาพ ฟิล์ม บันทึกเสียง หรือข้อมูลคอมพิวเตอร์
ข้อมูลที่อยู่ใน "ความครอบครองหรือควบคุมดูแล" ของหน่วยงานรัฐ รวมถึงข้อมูลเกี่ยวกับการดำเนินงานของรัฐ และข้อมูลของเอกชนที่รัฐเก็บไว้
ครอบคลุมกว้างมาก: ราชการส่วนกลาง ส่วนภูมิภาค ส่วนท้องถิ่น รัฐวิสาหกิจ ส่วนราชการสังกัดรัฐสภา ศาล (เฉพาะส่วนงานธุรการ ไม่รวมการพิจารณาคดี) องค์กรควบคุมวิชาชีพ และหน่วยงานอิสระ
ข้อมูลเฉพาะตัว เช่น การศึกษา ฐานะการเงิน ประวัติสุขภาพ ประวัติอาชญากรรม ลายพิมพ์นิ้วมือ รวมถึงข้อมูลของผู้ที่ถึงแก่กรรมแล้วด้วย
หมายถึงเฉพาะ บุคคลธรรมดาที่มีสัญชาติไทย และ คนต่างด้าวที่มีถิ่นที่อยู่ในประเทศไทย เท่านั้น
ทำหน้าที่ "กำหนดนโยบาย คุ้มครองสิทธิ และรับเรื่องร้องเรียน"
ทำหน้าที่เป็น "ศาลจำลอง" ชี้ขาดกรณีมีข้อพิพาทเรื่องการไม่เปิดเผยข้อมูล
สังกัด สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ทำหน้าที่ธุรการและวิชาการให้ กขร. และ กวฉ. รวมถึงประสานงานและให้คำปรึกษาประชาชน
📰 ม.7 — ข้อมูลที่ต้องลง "ราชกิจจานุเบกษา"
📋 ม.9 — ข้อมูลที่ต้อง "จัดเตรียมให้ประชาชนตรวจดู"
รัฐสามารถเรียกเก็บค่าธรรมเนียมได้ แต่ต้องคำนึงถึงผู้มีรายได้น้อย
📝 ม.11 — การขอข้อมูลอื่นๆ
ประชาชนขอข้อมูลอื่นได้ รัฐต้องจัดหาให้ในเวลาอันสมควร โดยต้องเป็น "ข้อมูลที่มีอยู่แล้ว" รัฐไม่มีหน้าที่จัดทำหรือวิเคราะห์ข้อมูลขึ้นมาใหม่
ข้อมูลที่อาจก่อให้เกิดความเสียหายต่อ สถาบันพระมหากษัตริย์
เมื่อข้อมูลหมดความจำเป็น ต้องส่งมอบให้ หอจดหมายเหตุแห่งชาติ กรมศิลปากร
หากยังจำเป็นต้องใช้ ออกคำสั่งขยายเวลาได้ ครั้งละไม่เกิน 5 ปี
หมวด 7: บทกำหนดโทษ (มีเพียง 2 กรณี)
ไม่ยอมมาให้ถ้อยคำ / ไม่ส่งเอกสาร โทษ: จำคุก ≤ 3 เดือน หรือปรับ ≤ 5,000 บาท
ฝ่าฝืนข้อจำกัดที่กำหนดตอนอนุญาต โทษ: จำคุก ≤ 1 ปี หรือปรับ ≤ 20,000 บาท
ใช้เมื่อ: รัฐทำงานล่าช้า ไม่จัดข้อมูลลงราชกิจจาฯ ปฏิเสธว่าไม่มีข้อมูล บริการไม่ได้รับความสะดวก
ใช้เมื่อมี "คำสั่ง": รัฐสั่งไม่เปิดเผย (ม.14/15) | รัฐไม่รับฟังคัดค้านมือที่สาม (ม.17) | รัฐปฏิเสธแก้ข้อมูลส่วนบุคคล (ม.25)