💻
บทเรียน POLICE_ADMIN

คอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีสารสนเทศ

คอมพิวเตอร์ (40 ข้อ) · พื้นฐานคอมฯ · ระบบคอมฯ · เครือข่าย · อินเทอร์เน็ต · Social Media · MS Word · MS Excel · MS PowerPoint

💡
พื้นฐาน IT

ส่วนที่ 1 · พื้นฐานเทคโนโลยีสารสนเทศที่ชอบออกสอบ

องค์ประกอบของระบบ IT ข้อมูล หน่วยวัด และบทบาทของระบบปฏิบัติการ

💡 ความหมายของ IT

เทคโนโลยีสารสนเทศ (Information Technology: IT) คือการใช้คอมพิวเตอร์ ซอฟต์แวร์ เครือข่าย และอุปกรณ์สื่อสารเพื่อจัดเก็บ ประมวลผล สืบค้น ส่งต่อ และนำเสนอข้อมูล ให้เกิดประโยชน์ในการทำงาน
🖥️

Hardware

อุปกรณ์ที่จับต้องได้ เช่น CPU, RAM, SSD, Monitor, Keyboard
📦

Software

โปรแกรมที่ใช้สั่งงาน เช่น Windows, Microsoft Office, Chrome
👤

Peopleware

ผู้ใช้ ผู้ดูแลระบบ ผู้พัฒนา และผู้บริหารข้อมูล
📊

Data / Information

ข้อมูลดิบเมื่อผ่านการประมวลผลและตีความจะกลายเป็นสารสนเทศ

📚 ลำดับข้อมูลจากเล็กไปใหญ่

BitByteFieldRecordFileDatabase

ข้อสอบมักถามว่า Byte = 8 Bit และ Database คือชุดข้อมูลหลายแฟ้มที่มีความสัมพันธ์กัน

📏 หน่วยวัดข้อมูลที่ต้องจำ

  • 1 Byte = 8 Bit
  • 1 KB = 1,024 Bytes
  • 1 MB = 1,024 KB
  • 1 GB = 1,024 MB
  • 1 TB = 1,024 GB
  • ข้อสอบชอบถามเปรียบเทียบว่า GB มากกว่า MB และ TB มากกว่า GB

🪟 ระบบปฏิบัติการ (Operating System)

OS ทำหน้าที่เป็นตัวกลางระหว่างผู้ใช้กับฮาร์ดแวร์ ควบคุมหน่วยความจำ จัดสรรทรัพยากร จัดการไฟล์ และทำให้โปรแกรมต่าง ๆ ทำงานร่วมกันได้ ตัวอย่างเช่น Windows, macOS, Linux, Android, iOS
🖥️
ฮาร์ดแวร์/OS

ส่วนที่ 2 · ฮาร์ดแวร์ หน่วยความจำ และการทำงานของเครื่อง

CPU, RAM, ROM, Storage, Input/Output และส่วนประกอบที่มักออกสอบ

⚙️ CPU และส่วนย่อย

CPU เป็นสมองของเครื่อง ประกอบด้วย ALU สำหรับคำนวณและตรรกะ กับ Control Unit สำหรับควบคุมลำดับการทำงาน

ความเร็ว CPU วัดเป็น Hz / GHz ยิ่งค่ามากโดยทั่วไปยิ่งประมวลผลได้เร็วขึ้น

💾 เปรียบเทียบหน่วยความจำที่ชอบออกสอบ

หัวข้อRAMROM
ลักษณะ
หน่วยความจำหลักชั่วคราว
หน่วยความจำถาวร
ข้อมูลหายเมื่อปิดเครื่อง
หาย
ไม่หาย
ใช้เก็บ
โปรแกรมและข้อมูลที่กำลังใช้งาน
คำสั่งเริ่มต้นเครื่อง เช่น BIOS/UEFI
คำที่เจอบ่อยในข้อสอบ
Volatile
Non-volatile

🧰 อุปกรณ์ที่ควรแยกให้ออก

  • Input: Keyboard, Mouse, Scanner, Microphone, Webcam, Barcode Scanner
  • Output: Monitor, Printer, Speaker, Projector
  • Input/Output: Touchscreen, Network Card, Storage
  • NIC = การ์ดเครือข่าย ใช้เชื่อมต่อระบบ LAN / Internet
  • UPS = เครื่องสำรองไฟ ช่วยให้ปิดเครื่องได้ปลอดภัยเมื่อไฟดับ

💽 Storage ที่ออกข้อสอบบ่อย

HDD จุเยอะ ราคาถูก แต่ช้ากว่า
SSD เร็วกว่า ไม่มีจานหมุน ทนแรงสั่นสะเทือนได้ดีกว่า
NVMe SSD เร็วกว่า SSD แบบ SATA เพราะต่อผ่าน PCIe
Cloud Storage เช่น Google Drive, OneDrive ใช้เก็บและแชร์ไฟล์ผ่านอินเทอร์เน็ต
🖨️

Laser Printer

ใช้หมึกผง พิมพ์เร็ว เหมาะงานสำนักงาน
🎨

Inkjet

เหมาะงานภาพสี แต่ช้ากว่าและเปลืองหมึกกว่า
🧾

Thermal

ใช้ความร้อน นิยมกับใบเสร็จ
📄

Dot Matrix

ใช้หัวเข็ม เหมาะกับแบบฟอร์มต่อเนื่อง
🌐
เครือข่าย

ส่วนที่ 3 · เครือข่ายคอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ต

LAN, WAN, IP, DNS, อุปกรณ์เครือข่าย และพอร์ตบริการที่ชอบออกข้อสอบ

🌐 ประเภทเครือข่ายตามขนาด

PAN ระยะใกล้มาก เช่น Bluetooth
LAN ภายในห้องหรืออาคารเดียวกัน
MAN ระดับเมือง
WAN ข้ามเมือง/ประเทศ เช่น อินเทอร์เน็ต

🔌 อุปกรณ์เครือข่ายที่ต้องแยกให้ออก

อุปกรณ์หน้าที่คำใบ้ในข้อสอบ
Hub
กระจายข้อมูลไปทุกพอร์ต
อุปกรณ์เก่า ไม่มีการเลือกปลายทาง
Switch
ส่งข้อมูลไปพอร์ตปลายทางจริง
อาศัย MAC Address
Router
เชื่อมหลายเครือข่ายและกำหนดเส้นทาง
เชื่อม LAN ออก Internet
Modem
แปลงสัญญาณสำหรับการเชื่อมต่อกับผู้ให้บริการ
DSL / Fiber / Cable
Access Point
กระจายสัญญาณ Wi-Fi
เพิ่มจุดเชื่อมต่อไร้สาย

📡 IP, DNS, DHCP, Gateway

IP Address คือหมายเลขประจำเครื่องในเครือข่าย
DNS แปลงชื่อโดเมนเป็น IP
DHCP แจก IP อัตโนมัติ
Default Gateway คือทางออกหลักจากเครือข่ายย่อยไปยังเครือข่ายอื่น
Subnet Mask ใช้บอกว่าส่วนใดของ IP เป็น Network และส่วนใดเป็น Host

🧭 Protocol / Port ที่ชอบถาม

บริการPort มาตรฐานหน้าที่
HTTP
80
ท่องเว็บแบบไม่เข้ารหัส
HTTPS
443
ท่องเว็บแบบเข้ารหัส SSL/TLS
FTP
20/21
โอนไฟล์
SSH
22
เชื่อมต่อเครื่องระยะไกลอย่างปลอดภัย
DNS
53
แปลงชื่อโดเมนเป็น IP
SMTP
25
ส่งอีเมล
POP3
110
รับอีเมลแบบดาวน์โหลด
IMAP
143
รับอีเมลแบบซิงก์กับเซิร์ฟเวอร์

⚠️ จุดที่ข้อสอบชอบหลอก

  • MAC Address ไม่ใช่ IP และไม่เปลี่ยนตามเครือข่ายง่าย ๆ
  • Router ไม่ใช่ตัวเดียวกับ Switch
  • HTTPS ปลอดภัยกว่า HTTP เพราะมีการเข้ารหัส
  • VPN ช่วยเข้ารหัสการเชื่อมต่อเมื่อใช้เครือข่ายสาธารณะ
  • IPv6 มีขนาด 128 บิต มากกว่า IPv4 ที่มี 32 บิต
📱
เว็บ/โซเชียล

ส่วนที่ 4 · เว็บไซต์ E-commerce Social Media และการใช้งานออนไลน์

โดเมน ประเภทธุรกิจออนไลน์ Search Engine และแพลตฟอร์มที่พบในข้อสอบ

🌍 ชนิดโดเมนที่ควรรู้

.com ธุรกิจทั่วไป
.go.th / .gov หน่วยงานรัฐบาล
.ac.th / .edu สถานศึกษา
.org องค์กรไม่แสวงกำไร
.net งานด้านเครือข่ายหรือผู้ให้บริการ

🛒 E-commerce ที่ออกบ่อย

รูปแบบความหมายตัวอย่าง
B2B
ธุรกิจกับธุรกิจ
ซื้อวัตถุดิบจากผู้ขายส่ง
B2C
ธุรกิจกับผู้บริโภค
Shopee, Lazada, Amazon
C2C
ผู้บริโภคกับผู้บริโภค
Facebook Marketplace, เว็บขายของมือสอง
G2C / C2G
รัฐบาลกับประชาชน
ยื่นภาษีออนไลน์, ตรวจสอบบริการภาครัฐ
🔎

Search Engine

ใช้ค้นหาข้อมูล เช่น Google, Bing
📧

Email

รูปแบบที่ถูกต้องต้องมีชื่อผู้ใช้ + @ + โดเมน
📘

Facebook

เครือข่ายสังคมทั่วไป ใช้โพสต์ กลุ่ม และเพจ
🎵

TikTok / Reels

เน้นวิดีโอสั้น ข้อสอบชอบจับคู่กับแพลตฟอร์ม
💬

Line

แชทและโทร ใช้แพร่หลายในไทย
▶️

YouTube

แพลตฟอร์มวิดีโอและสตรีมมิ่ง

☁️ Cloud Computing ที่ชอบถาม

IaaS = เช่าโครงสร้างพื้นฐาน
PaaS = เช่าแพลตฟอร์มพัฒนา
SaaS = ใช้ซอฟต์แวร์ผ่านเว็บ เช่น Google Docs, Microsoft 365

ข้อสอบมักถามว่า SaaS คือบริการที่ผู้ใช้ไม่ต้องดูแลเซิร์ฟเวอร์เอง
📝
Word

ส่วนที่ 5 · Microsoft Word และการพิมพ์เอกสารราชการ

คำสั่งสำคัญ ระเบียบพื้นฐาน และไฟล์ที่ใช้บ่อยในการทำหนังสือราชการ

📄 Word ที่ออกสอบบ่อย

Ctrl + S บันทึก, Ctrl + C คัดลอก, Ctrl + V วาง, Ctrl + Z Undo, Ctrl + A เลือกทั้งหมด, Ctrl + P พิมพ์, Ctrl + F ค้นหา, Ctrl + H แทนที่ข้อความ

📐 จุดที่ชอบออกเกี่ยวกับงานราชการ

หัวข้อสิ่งที่ควรจำ
ฟอนต์มาตรฐาน
TH Sarabun / TH Sarabun New
ขนาดตัวอักษรเนื้อหา
16 pt ตามที่ข้อสอบมักยึดเป็นมาตรฐานราชการ
ระยะขอบบน/ซ้าย
3 เซนติเมตร
การจัดแนว
Thai Distributed / กระจายแบบไทย
ส่งไฟล์ไม่ให้เพี้ยน
บันทึกเป็น PDF

🧩 คำสั่งที่ชอบสลับกันในตัวเลือก

  • Header = ข้อความส่วนบนของทุกหน้า
  • Footer = ข้อความส่วนล่างของทุกหน้า
  • Footnote = เชิงอรรถท้ายหน้า
  • Endnote = เชิงอรรถท้ายเอกสาร
  • Page Break = ขึ้นหน้าใหม่
  • Section Break = แบ่งส่วนเอกสารเพื่อใช้รูปแบบต่างกัน

🖌️ เครื่องมือที่ควรจำ

Format Painter ใช้คัดลอกรูปแบบ
Track Changes ใช้ติดตามการแก้ไข
Table of Contents ใช้สร้างสารบัญอัตโนมัติ
Style ใช้กำหนดรูปแบบหัวข้อและย่อหน้าอย่างเป็นระบบ
📊
Excel/PPT

ส่วนที่ 6 · Microsoft Excel และ PowerPoint

สูตร ตารางคำนวณ กราฟ และเครื่องมือพรีเซนต์ที่ออกสอบบ่อย

📈 ฟังก์ชัน Excel ที่ควรรู้จริง

ฟังก์ชันหน้าที่ตัวอย่าง
SUM
หาผลรวม
=SUM(A1:A5)
AVERAGE
หาค่าเฉลี่ย
=AVERAGE(B1:B10)
COUNT
นับเฉพาะตัวเลข
=COUNT(C1:C20)
COUNTA
นับเซลล์ที่ไม่ว่าง
=COUNTA(A1:A20)
COUNTIF
นับตามเงื่อนไข
=COUNTIF(A1:A10,">=50")
COUNTIFS
นับหลายเงื่อนไข
=COUNTIFS(A:A,">=50",B:B,"ผ่าน")
IF
ตรวจเงื่อนไข
=IF(C2>=50,"ผ่าน","ตก")
VLOOKUP
ค้นหาค่าตามแนวตั้ง
=VLOOKUP(E2,A:B,2,FALSE)

🧮 จุดที่ข้อสอบชอบถามใน Excel

  • สูตรต้องขึ้นต้นด้วยเครื่องหมาย =
  • แถว (Row) อยู่แนวนอน ใช้ตัวเลขกำกับ
  • คอลัมน์ (Column) อยู่แนวตั้ง ใช้ตัวอักษรกำกับ
  • จุดตัดของแถวและคอลัมน์เรียกว่า Cell
  • ถ้าขึ้น ### มักหมายถึงคอลัมน์แคบเกินไป
  • PivotTable ใช้สรุปข้อมูลจำนวนมากแบบยืดหยุ่น
  • Freeze Panes ใช้ตรึงหัวตารางเวลาเลื่อนดูข้อมูล

🎞️ PowerPoint ที่มักออกสอบ

Slide Master ใช้กำหนดรูปแบบสไลด์ทั้งชุดจากจุดเดียว
Theme คือชุดสี ฟอนต์ และรูปแบบรวมของงานนำเสนอ
Transition คือเอฟเฟกต์ตอนเปลี่ยนสไลด์
Animation คือเอฟเฟกต์ของวัตถุภายในสไลด์
Handout Master ใช้จัดรูปแบบหน้าพิมพ์เอกสารประกอบ

📁 นามสกุลไฟล์ที่ควรจำ

.docx Word, .xlsx Excel, .pptx PowerPoint, .pdf เอกสารพร้อมส่ง, .csv ข้อมูลคั่นด้วยจุลภาค, .zip ไฟล์บีบอัด
🔒
Cybersecurity

ส่วนที่ 7 · ความปลอดภัยไซเบอร์และภัยคุกคามสมัยใหม่

Malware, Authentication, Social Engineering, VPN และแนวคิด Zero Trust

☠️ Malware ที่ชอบจับคู่ในข้อสอบ

ชนิดลักษณะสำคัญคำใบ้ที่มักใช้
Virus
ต้องอาศัยไฟล์หรือโปรแกรมเจ้าบ้าน
ติดมากับไฟล์
Worm
แพร่ตัวเองผ่านเครือข่ายได้
กระจายเอง
Trojan
ปลอมเป็นโปรแกรมปกติ
แฝงตัว
Spyware
แอบเก็บข้อมูลผู้ใช้
สอดแนม
Adware
แสดงโฆษณารบกวน
ป๊อปอัป
Ransomware
เข้ารหัสไฟล์แล้วเรียกค่าไถ่
จ่ายเงินเพื่อปลดล็อก
Phishing
หลอกให้กรอกข้อมูลผ่านลิงก์ปลอม
เว็บปลอม / อีเมลปลอม

🧠 ภัยคุกคามที่ไม่ควรพลาด

DDoS = ยิงทราฟฟิกจำนวนมากทำให้บริการล่ม
Social Engineering = หลอกใช้จิตวิทยาเพื่อเอาข้อมูล
Pharming = เปลี่ยนเส้นทางไปเว็บปลอมแม้พิมพ์ URL ถูก
Deepfake = ใช้ AI ปลอมเสียงหรือภาพเพื่อหลอกลวง

🔐 Authentication / Authorization

Authentication = ยืนยันว่าเป็นใคร
Authorization = มีสิทธิ์ทำอะไรได้บ้าง

OTP ใช้ได้ครั้งเดียว
2FA คือยืนยัน 2 ชั้น เช่น รหัสผ่าน + โทรศัพท์
Least Privilege คือให้สิทธิ์เท่าที่จำเป็นเท่านั้น

✅ วิธีตอบเชิงสถานการณ์

  • ถ้าได้รับอีเมลแนบลิงก์แปลก ๆ ต้องไม่คลิกทันที และตรวจสอบผู้ส่ง
  • ถ้าใช้ Public Wi-Fi ควรหลีกเลี่ยงธุรกรรมสำคัญหรือใช้ VPN
  • ถ้าระบบมีช่องโหว่ควร Patch Update ให้เป็นเวอร์ชันล่าสุด
  • ถ้ากลัวข้อมูลหายจาก Ransomware ต้องมี Backup แยกจากเครื่องใช้งาน
  • Firewall มีหน้าที่กรองและควบคุมการรับส่งข้อมูลเข้าออกเครือข่าย
⚖️
กฎหมายดิจิทัล

ส่วนที่ 8 · กฎหมายคอมพิวเตอร์ จริยธรรม และ PDPA

สรุปให้พอจับข้อสอบแนว พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ ข้อมูลส่วนบุคคล และความรับผิดทางดิจิทัล

📜 แนวออกสอบกฎหมายคอมฯ

ข้อสอบมักถามเรื่อง การเข้าถึงระบบโดยมิชอบ, การดักรับข้อมูล, การนำเข้าข้อมูลเท็จหรือบิดเบือน, การเผยแพร่ข้อมูลที่ผิดกฎหมาย และความแตกต่างระหว่าง ความผิดตาม พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ กับ ความผิดฐานหมิ่นประมาท

🛡️ PDPA แบบจำง่าย

หัวข้อสิ่งที่ควรจำ
ข้อมูลส่วนบุคคล
ข้อมูลที่ระบุตัวบุคคลได้ เช่น ชื่อ เลขบัตร โทรศัพท์
ข้อมูลอ่อนไหว
เชื้อชาติ ศาสนา สุขภาพ ชีวภาพ ประวัติอาชญากรรม ฯลฯ
DPO
ผู้ให้คำปรึกษาและกำกับการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล
หลักสำคัญ
เก็บ ใช้ เปิดเผย เท่าที่จำเป็นและมีฐานกฎหมายรองรับ

⚠️ จุดที่ข้อสอบชอบหลอก

  • PDPA ไม่ได้ห้ามเก็บข้อมูลทุกกรณี แต่ต้องมีเหตุผลและฐานกฎหมาย
  • การโพสต์หมิ่นประมาทบนโซเชียลอาจเกี่ยวทั้ง ประมวลกฎหมายอาญา และกฎหมายคอมพิวเตอร์
  • ข้อมูลสุขภาพและข้อมูลชีวภาพถือเป็นข้อมูลอ่อนไหว
  • การเข้าถึงระบบหรือข้อมูลของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นความผิด แม้ยังไม่แก้ไขข้อมูล
🗄️
ฐานข้อมูล/Cloud

ส่วนที่ 9 · ฐานข้อมูล Cloud AI และเทคโนโลยีเกิดใหม่

แนวคิดที่อยู่ในคลังข้อสอบแต่หน้าอ่านมักยังบาง เช่น SQL, RAID, Blockchain, IoT, Big Data

🗃️ Database ที่ควรเข้าใจ

Relational Database จัดเก็บข้อมูลเป็นตาราง มีแถวและคอลัมน์ เชื่อมกันด้วย Key
SQL ใช้สร้าง แก้ไข ลบ และค้นข้อมูลจากฐานข้อมูล เช่น MySQL, PostgreSQL, SQL Server
🧱

Blockchain

ข้อมูลเก็บเป็นบล็อกเชื่อมต่อกันด้วยแฮช ปลอมแปลงย้อนหลังได้ยาก
🌐

IoT

อุปกรณ์เชื่อมอินเทอร์เน็ตได้ เช่น กล้องอัจฉริยะ เซ็นเซอร์
📚

Big Data

ข้อมูลขนาดใหญ่ ปริมาณมาก หลากหลาย และเปลี่ยนเร็ว
🤖

AI

ใช้วิเคราะห์ คาดการณ์ หรือรู้จำภาพเสียง

💽 RAID ที่ข้อสอบชอบถาม

RAID 0 เน้นความเร็ว ไม่มีสำรองข้อมูล
RAID 1 ทำสำเนาแบบ Mirror ปลอดภัยขึ้น
RAID 5 สมดุลทั้งประสิทธิภาพและความทนทาน ใช้ parity กระจายบนดิสก์หลายลูก

🧠 สังเกตคำถามแนวเทคโนโลยีเกิดใหม่

  • ถ้าพูดถึงข้อมูลปลอมแต่ดูเหมือนจริงจาก AI มักตอบ Deepfake
  • ถ้าพูดถึงบริการซอฟต์แวร์ผ่านเว็บ มักตอบ SaaS
  • ถ้าถามเรื่องวิเคราะห์ข้อมูลขนาดใหญ่ มักโยงไปที่ Big Data
  • ถ้าถามถึงอุปกรณ์จำนวนมากเชื่อมอินเทอร์เน็ต มักตอบ IoT
🕵️
Forensics/ตำรวจ

ส่วนที่ 10 · Digital Forensics และเทคโนโลยีในงานตำรวจ

พยานหลักฐานดิจิทัล Log Metadata Hash และแอปที่เกี่ยวกับงานตำรวจ

🧪 หลักคิดของ Digital Forensics

เป้าหมายคือเก็บ ตรวจ วิเคราะห์ และนำเสนอพยานหลักฐานดิจิทัล โดยไม่ทำให้หลักฐานเสียหาย หลักที่ชอบถามคือ ห้ามแก้ไขต้นฉบับโดยตรง และต้องรักษาความน่าเชื่อถือของพยานหลักฐาน

🔍 สิ่งที่ออกข้อสอบบ่อย

แนวคิดหน้าที่
Log File
ตรวจร่องรอยการใช้งานและการเข้าถึงระบบ
Metadata
ดูวันเวลา ตำแหน่ง อุปกรณ์ หรือข้อมูลกำกับไฟล์
Hash เช่น SHA-256
ตรวจว่าหลักฐานถูกแก้ไขหรือไม่
OSINT
สืบค้นข้อมูลจากแหล่งเปิดสาธารณะบนอินเทอร์เน็ต
Chain of Custody
บันทึกลำดับการครอบครองหลักฐาน
👮

Police Care

สำหรับประชาชน ใช้ค้นหาสถานีตำรวจ ตรวจสอบรายชื่อตำรวจจริง/ปลอม และแจ้งข้อมูล
🛡️

One Police

สำหรับข้าราชการตำรวจ ใช้ดูข้อมูลคดี ข้อมูลกำลังพล หรือบริการภายใน
📹

Face Recognition

การรู้จำใบหน้าจากภาพหรือ CCTV เพื่อช่วยสืบสวน
📡

Big Data ในงานตำรวจ

ใช้วิเคราะห์แนวโน้มเหตุการณ์และข้อมูลจำนวนมากเพื่อช่วยตัดสินใจ

🎯 สรุปแนวตอบข้อสอบหมวดนี้

ถ้าถามว่าไฟล์หลักฐานถูกแก้หรือไม่ ให้คิดถึง Hash
ถ้าถามหาข้อมูลวันเวลา/พิกัดภาพ ให้คิดถึง Metadata
ถ้าถามร่องรอยการเข้าใช้ระบบ ให้คิดถึง Log
ถ้าถามการเก็บหลักฐานอย่างถูกต้อง ให้คิดถึง Chain of Custody

คำศัพท์และคำสำคัญ

🖥️ฮาร์ดแวร์และระบบ
CPUCentral Processing Unit

หน่วยประมวลผลกลางหรือสมองของคอมพิวเตอร์

RAMRandom Access Memory

หน่วยความจำชั่วคราว ข้อมูลหายเมื่อปิดเครื่อง

ROMRead Only Memory

หน่วยความจำถาวร เก็บคำสั่งเริ่มต้นระบบ

SSDSolid State Drive

อุปกรณ์เก็บข้อมูลแบบชิป เร็วกว่า HDD

OSOperating System

ระบบปฏิบัติการ เช่น Windows, Linux, Android

🌐เครือข่ายและอินเทอร์เน็ต
LANLocal Area Network

เครือข่ายในพื้นที่จำกัด เช่น ภายในอาคาร

WANWide Area Network

เครือข่ายขนาดใหญ่ เช่น อินเทอร์เน็ต

DNSDomain Name System

ระบบแปลงชื่อโดเมนเป็น IP

VPNVirtual Private Network

เครือข่ายส่วนตัวเสมือนที่เข้ารหัสการเชื่อมต่อ

MAC Address

หมายเลขประจำอุปกรณ์เครือข่ายระดับฮาร์ดแวร์

📊Office และไฟล์
PivotTable

เครื่องมือสรุปข้อมูลแบบยืดหยุ่นใน Excel

VLOOKUP

ฟังก์ชันค้นหาค่าตามแนวตั้ง

Track Changes

ติดตามการแก้ไขเอกสารใน Word

Slide Master

สไลด์ต้นแบบสำหรับกำหนดรูปแบบทั้งงานนำเสนอ

.csv

ไฟล์ข้อมูลที่คั่นค่าด้วยจุลภาค

🔒ความปลอดภัยไซเบอร์
Phishing

การหลอกเอาข้อมูลผ่านเว็บหรือข้อความปลอม

2FATwo-Factor Authentication

การยืนยันตัวตน 2 ชั้น

Firewall

ระบบกรองและควบคุมการเชื่อมต่อเครือข่าย

Ransomware

มัลแวร์ที่เข้ารหัสไฟล์แล้วเรียกค่าไถ่

Least Privilege

ให้สิทธิ์เท่าที่จำเป็นต่อการทำงาน

⚖️กฎหมายและข้อมูล
PDPAPersonal Data Protection Act

กฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

DPOData Protection Officer

ผู้กำกับดูแลงานคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

Hash

ค่าที่ใช้ตรวจสอบความถูกต้องและความคงสภาพของข้อมูล

Metadata

ข้อมูลกำกับไฟล์ เช่น วันเวลา อุปกรณ์ ตำแหน่ง

OSINTOpen Source Intelligence

การสืบค้นข้อมูลจากแหล่งเปิดสาธารณะ

🤖เทคโนโลยีเกิดใหม่
Blockchain

โครงสร้างข้อมูลแบบบล็อกเชื่อมกันด้วยแฮช

IoTInternet of Things

อุปกรณ์จำนวนมากเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต

Big Data

ข้อมูลขนาดใหญ่ที่มีปริมาณ ความเร็ว และความหลากหลายสูง

Cloud Computing

การใช้ทรัพยากรคอมพิวเตอร์ผ่านอินเทอร์เน็ต

Deepfake

สื่อปลอมที่สร้างหรือดัดแปลงด้วย AI

ทริคจำก่อนลงสนาม

  • ถ้าโจทย์ถามเรื่อง หน้าที่ของอุปกรณ์ ให้จับคู่ก่อนว่าเป็น Input, Output, Storage หรือ Network
  • ถ้าโจทย์ถามคำสั่ง Office ให้ระวังตัวเลือกที่ชื่อคล้ายกัน เช่น Page Break กับ Section Break, Header กับ Footer
  • ถ้าเจอคำถามแนวเครือข่าย ให้แยก IP, MAC, DNS, Gateway ออกจากกันให้ชัด
  • ถ้าโจทย์พูดถึงการลวงให้กดลิงก์หรือกรอกรหัสผ่าน มักตอบ Phishing หรือ Social Engineering
  • ถ้าโจทย์เน้นการเก็บหลักฐานให้คงสภาพเดิม ให้คิดถึง Hash และ Chain of Custody
  • ถ้าโจทย์เป็นแนวบริการคลาวด์ผ่านเว็บ เช่น Google Docs, Microsoft 365 ให้โยงไปที่ SaaS